20:02

Dấn thêm mức can thiệp, Mỹ đề xuất lập vùng cấm bay ở Syria  (TNO) Các đề xuất của Mỹ về việc trang bị vũ khí cho quân nổi dậy Syria bao gồm một vùng cấm bay giới hạn tại khu vực đóng quân của quân nổi dậy Syria, theo tờ Wall Street Journal vào hôm nay, 14.6. Vùng cấm bay sẽ trải rộng 40 km trong lãnh thổ Syria, và sẽ được áp đặt nhờ vào các máy bay chiến đấu đóng tại Jordan vốn được trang bị tên lửa không đối không tầm xa, theo các quan chức giấu tên được tờ Wall Street Journal dẫn lời. Hãng Reuters cũng dẫn lời hai nhà ngoại giao cao cấp của phương Tây ở Thổ Nhĩ Kỳ cho biết Mỹ đang cân nhắc thiết lập vùng cấm bay hạn chế ở Syria, gần biên giới phía nam với Jordan. “Washington đang xem xét lập vùng cấm bay để giúp phe đối lập với ông Assad”, một nhà ngoại giao nói với Reuters.  Các máy bay F-16 của Mỹ sẽ tham gia thiết lập vùng cấm bay tại Syria - Ảnh: Reuters Các quan chức quân sự lâu nay đã cảnh báo cần phải tiêu diệt hệ thống phòng không tương đối mạnh của Syria trước khi có thể lập vùng cấm bay. Tuy nhiên, các chiến lược gia Mỹ tin rằng vùng cấm bay nói trên có thể được thiết lập trong khoảng một tháng mà không cần phải tiêu diệt hệ thống phòng không của Syria, theo Wall Street Journal. Việc thiết lập vùng cấm bay có thể được thực hiện mà không cần có nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc bởi các máy bay chiến đấu của Mỹ không thường xuyên xâm nhập không phận Syria và quân đội Mỹ không chiếm đóng lãnh thổ Syria. Theo các quan chức, cần có vùng cấm bay để giúp quân nổi dậy thiết lập căn cứ địa. Vùng cấm bay nói trên có thể tiêu tốn khoảng 50 triệu USD/ngày, thấp hơn nhiều so với một vùng cấm bay trên khắp Syria. Các quan chức Mỹ hy vọng các đồng minh của Washington có thể giúp trang trải chi phí. Các máy bay Mỹ sẽ bay từ Jordan, nơi Mỹ đã triển khai các tên lửa Patriot và tiêm kích F-16, và từ các tàu chiến ở Địa Trung Hải và biển Đỏ, theo tờ Wall Street Journal. Tại Washington, Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa John McCain đang vận động Quốc hội thiết lập vùng cấm bay tại Syria, nói rằng quân nổi dậy Syria sẽ không bao giờ có cơ hội chống lại lực lượng của ông Assad trừ khi các máy bay của chính phủ Syria bị vô hiệu hóa. “Chúng ta có thể thiết lập vùng cấm bay mà không cần triển khai một máy bay có người lái tại Syria và chúng ta có thể thay đổi cục diện chiến trường”, ông McCain phát biểu hôm 13.6. Cũng trong hôm 13.6, Nhà Trắng đã thông báo Washington sẽ “hỗ trợ quân sự trực tiếp” cho phe đối lập song không nói rõ biện pháp này có bao gồm vũ khí sát thương hay không. Tuy nhiên, một quan chức Mỹ giấu tên nói với Reuters việc viện trợ sẽ bao gồm cả vũ khí. Việc trang bị vũ khí cho quân nổi dậy sẽ đánh dấu bước biến chuyển then chốt của Washington sau một thời gian dài lưỡng lự. Quân nổi dậy Syria và các lãnh đạo đối lập hiện ráo riết kêu gọi trang bị các vũ khí phòng không và vũ khí hiện đại. Việc hàng ngàn tay súng Hezbollah đổ sang Syria để hỗ trợ chính phủ của Tổng thống Bashar Assad đã thay đổi cục diện cuộc chiến kéo dài gần hai năm trời khiến 93.000 người thiệt mạng, theo số liệu của Liên Hiệp Quốc. Các quan chức Mỹ và châu Âu vốn lo lắng với sự thay đổi chóng mặt sẽ gặp chỉ huy của Quân Giải phóng Syria (FSA), lực lượng nổi dậy then chốt ở nước này, vào hôm nay, 14.6, tại Thổ Nhĩ Kỳ. Chỉ huy của FSA Salim Idriss dự kiến sẽ đưa ra lời kêu gọi viện trợ vũ khí tại cuộc họp này, theo Reuters. Cho đến nay, chính quyền của ông Obama vốn giữ thái độ dè dặt hơn Anh và Pháp trước những biến chuyển ở Syria. Trong tháng này, London và Paris đã gây sức ép buộc Liên minh châu Âu dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí với quân nổi dậy Syria. Sau nhiều tháng điều tra, vào hôm 13.6, Nhà Trắng đã kết luận lực lượng chính phủ Syria sử dụng vũ khí hóa học với quân nổi dậy song vẫn chưa đưa ra đe dọa về hành động cụ thể nào. “Tổng thống đã nói rõ việc sử dụng vũ khí hóa học hoặc chuyển giao vũ khí hóa học cho quân khủng bố là lằn ranh đỏ. Ông ấy đã nói việc sử dụng vũ khí hóa học sẽ thay đổi cách tiếp cận của ông ấy và điều đó đã diễn ra”, Phó cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Ben Rhodes nói. (Theo Thanh niên) Sơn Duân