Tổng thống Obama "đánh đố" Trung Quốc về yêu sách Biển Đông Cập nhật lúc 09:52      Ngày 2-6, Đài Truyền hình vệ tinh Phượng Hoàng (Hongkong) dẫn tuyên bố tại Nhà Trắng hôm 1-6 của Tổng thống Mỹ khi ông Barack Obama cho rằng, một số yêu sách chủ quyền của Trung Quốc đối với Biển Đông có thể là “hợp pháp”, nhưng cần thông qua con đường pháp lý để chứng minh và không thể ỷ lớn hiếp bé, ngang ngược vô lý. Đồng thời kêu gọi chấm dứt các hành động gây hấn trong khu vực và nhấn mạnh, các hoạt động xây dựng phi pháp như lấn biển xây đảo ở Biển Đông của bất cứ nước nào cũng đều phản tác dụng. Đây là lần thứ hai trong gần 2 tháng qua, ông chủ Nhà Trắng bày tỏ thái độ đối với vấn đề Biển Đông. “Kẻ tạo ra luật chơi” Ngày 2-6, tờ Business Insider cho rằng, trong nỗ lực thúc đẩy chủ nghĩa dân tộc và đánh lạc hướng người dân khỏi tình trạng nền kinh tế đang phát triển chậm lại, Bắc Kinh đã tích cực động thủ ở Biển Đông, gia tăng căng thẳng trong tranh chấp lãnh thổ với các nước láng giềng và đó là trò chơi nguy hiểm nhất thế giới. Và nguy cơ này đang gia tăng khi Bắc Kinh cho rằng, Washington không dám đối đầu trực diện với họ tại Biển Đông. Trước đó (ngày 1-6), Hãng BBC dẫn bài viết của phóng viên Lý Huệ Mẫn đề cập tới bầu không khí Đối thoại Shangri-la lần thứ 14 tại Singapore, trong đó đáng quan tâm nhất là sự im lặng đáng ngạc nhiên của các đại biểu châu Á. Ngoài ra, số hãng truyền thông của Trung Quốc tham gia đưa tin, viết bài về Đối thoại Shangri-la năm nay đông hơn trước. Ban tổ chức hội nghị cho biết, ngoài phóng viên Tân Hoa xã và Đài Truyền hình trung ương Trung Quốc, còn có khá nhiều phóng viên của báo địa phương, và bộ, ngành của Trung Quốc. Giới học giả cho rằng, với những động thái gần đây chứng tỏ Trung Quốc đang muốn trở thành “kẻ tạo ra luật chơi”, chứ không phải là người tuân theo luật định.   Từ Quang Dụ, chuyên gia quân sự, Thiếu tướng quân đội Trung Quốc Ngày 31-5, tờ Toàn cảnh Frankfurt (FAZ) dẫn lời Bộ trưởng Quốc phòng Đức khi bà Ursula von der Leyen bày tỏ quan ngại về tranh chấp liên quan tới chủ quyền các đảo và bãi đá ở Biển Đông. Đồng thời cho rằng, Đức có thể đảm nhận vai trò trung gian giải quyết cuộc khủng hoảng này. Bởi Đức có nhiều lợi ích trong việc duy trì tự do hàng hải và trật tự luật pháp quốc tế tại Châu Á - Thái Bình Dương, và là nước có tới 50% số hàng hóa vận chuyển qua Biển Đông. Cũng trong ngày 31-5, nhiều báo lớn của Đức đã có bài nói về sức ép của dư luận quốc tế phản đối Trung Quốc xây dựng đảo nhân tạo tại Biển Đông. Theo tờ Frankfurt Allgemeine Zeitung, tranh chấp chủ quyền Biển Đông đã khiến Trung Quốc bị cô lập hơn so với năm trước. Giới truyền thông Anh vừa đưa tin, cố Thủ tướng Singapore Lý Quang Diệu từng biết trước mưu đồ độc chiếm Biển Đông và thao túng các quốc gia Đông Nam Á của Trung Quốc từ năm 1974. Còn trong bài viết với tựa đề Fact, fiction and the South China sea (Sự thật, hư cấu và Biển Đông) đăng trên tờ Asia Sentinel, nhà báo kỳ cựu Bill Hayton của Hãng BBC đã bác lại lập luận “Bắc Kinh có chủ quyền lịch sử không thể tranh cãi tại Biển Đông”. Bởi theo nhà báo Bill Hayton, Bắc Kinh hầu như chẳng có bằng chứng lịch sử nào cho thấy, Trung Quốc từng kiểm soát quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa và Biển Đông trong quá khứ. Đồng thời vạch trần chiến dịch đánh lừa quốc tế của Trung Quốc về Biển Đông. Có thể đoán trước Ngày 1-6, tờ South China Morning Post dẫn lời một thiếu tướng về hưu khi ông Từ Quang Dụ ngang nhiên cho rằng, việc Trung Quốc đặt pháo di động trên các đảo nhân tạo là chuyện “bình thường”, “có thể đoán trước” và Bắc Kinh sẽ lắp đặt các hệ thống định vị vệ tinh, hải đăng và cơ sở giám sát trên những đảo nhân tạo đang xây dựng phi pháp ở quần đảo Trường Sa thuộc chủ quyền Việt Nam. Trước đó, người phát ngôn Lầu Năm Góc Colonel Steven Warren cũng khẳng định, Mỹ đã xác minh được một số vũ khí trên một trong số bãi đá Trung Quốc đang cải tạo. Chuyên gia quân sự Antony Wong ở Macau cho rằng, Trung Quốc đang biến các đảo ở Biển Đông thành lá chắn quân sự, thể hiện qua việc triển khai vũ khí và xây dựng đường băng trái phép ở bãi đá Chữ Thập. Ngày 1-6, khi phát biểu với phóng viên Hãng ITAR TASS, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Nga Anatoly Antonov tuyên bố, Moskva sẵn sàng xuất khẩu các loại vũ khí mới và dịch vụ bảo dưỡng, cùng sự đa dạng hóa nguồn cung kỹ thuật quân sự cho các nước Đông Nam Á. Được biết, “Diễn đàn kỹ thuật quân sự quốc tế ARMY-2015” sẽ diễn ra tại Moskva trong tháng 6 và đây là cơ hội để các bên ký hợp đồng mới về cung cấp vũ khí và kỹ thuật quân sự của Nga. Trước đó (hạ tuần tháng 3), tại triển lãm vũ khí LIMA 2015 ở Langkawi, Malaysia, Bộ trưởng Quốc phòng Indonesia Ryamizard Ryacudu tái khẳng định, nước này đang quan tâm đến máy bay chiến đấu Su-35, thủy phi cơ Be-200, tàu ngầm Kilo và một số loại máy bay trực thăng Nga. Malaysia cũng là quốc gia sở hữu các loại chiến đấu cơ của Nga như MiG-29A, Su-30MKM, máy bay trực thăng vận tải quân sự Mi-171Sh… Ngày 28-5, tờ The Wall Street Journal dẫn chỉ trích của Đô đốc Dennis Blair, cựu Tư lệnh Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương của Hải quân Mỹ, người có nhiều kinh nghiệm đối phó với Trung Quốc trong thời kỳ khủng hoảng đối với Washington khi chơi trò “đập chuột” trong cách tiếp cận việc Trung Quốc bồi lấp, xây dựng đảo nhân tạo phi pháp ở Biển Đông. Bởi theo ông Dennis Blair, Washington phải kết hợp giữa phản ứng ngoại giao với hành động quân sự. Đô đốc Dennis Blair cho rằng, Mỹ nên khuyến khích các bên tranh chấp ở Biển Đông đàm phán về một thỏa hiệp đa phương, bất chấp Trung Quốc có tham gia hay không. Ngoài ra, ông Dennis Blair còn cho biết, lực lượng quân sự Trung Quốc đồn trú ở Trường Sa có rất ít khả năng để “răn đe” Mỹ trong việc duy trì tự do hàng không, hàng hải trong vùng biển quốc tế.   Bộ trưởng Quốc phòng Đức Ursula von der Leyen Cảnh báo của giới chuyên môn Tờ Wall Street Journal vừa dẫn cảnh báo của giới chuyên môn về những hành vi phô diễn sức mạnh mà Bắc Kinh đang thực hiện gần đây, cũng như đưa vũ khí tới đảo nhân tạo trên Biển Đông. Theo Jonathan Pollack, chuyên gia nghiên cứu quan hệ Mỹ - Trung tại Viện Brookings Washington, câu hỏi quan trọng nhất là Trung Quốc sẽ làm gì sau khi chuyển vũ khí tới đảo nhân tạo ở Biển Đông? Tiếp tục quá trình xây dựng hay tận dụng sức mạnh quân sự để đánh bật các nước khác khỏi khu vực tranh chấp? Người đứng đầu bộ phận nghiên cứu an ninh quốc tế tại Viện các Quân chủng Thống nhất Hoàng gia Anh (RUSI) Jonathan Eyal, và Giáo sư Michael Pillsbury, cựu Giám đốc Viện Nghiên cứu Chiến lược Trung Quốc của Lầu Năm Góc đều cho rằng, những hành động phô trương sức mạnh và những thay đổi trong chính sách quốc phòng mà Bắc Kinh đang thực hiện, cùng việc triển khai vũ khí tới đảo nhân tạo sẽ châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng quân sự trong tương lai. Trong khi đó, Giám đốc Viện Nghiên cứu châu Á đương đại thuộc Đại học Temple Robert Dujarric cho rằng, sự khăng khăng cùng những đánh giá sai lầm của Trung Quốc về tình thế hiện tại là nguy cơ khiến “căng thẳng leo thang nhanh chóng và trở thành một cuộc chiến tranh toàn diện”. Giới quân sự cho rằng, chiến đấu cơ J-16 sẽ được Trung Quốc biến đổi từ máy bay phòng thủ thành tấn công. J-16 được phát triển dựa trên mẫu J-11BS với nhiều tính năng giống với Su-20MKK, và được cho là có kỹ thuật điện tử hàng không ngang với Su-35 của Nga. Họ cũng cho rằng, khống chế Biển Đông, Trung Quốc sẽ mở đường cho hạm đội tàu ngầm tiến ra biển xa. Theo tờ Nikkei Asian Review, Trung Quốc đang đặt căn cứ tàu ngầm hạt nhân tại đảo Hải Nam, gồm 4 chiếc được trang bị để phóng tên lửa đạn đạo. Trung Quốc đang đóng tàu ngầm lớp Tấn mới, muốn hoàn thành 3 chiếc loại này trước năm 2020 và có kế hoạch triển khai một trong 3 chiếc kể trên ở Biển Đông. Theo giới quân sự, Trung Quốc đang thiết kế mẫu tàu đổ bộ MLP giống mẫu đang được Mỹ phát triển. MLP là loại tàu tấn công đa năng, được miêu tả là “nửa tàu ngầm và nửa tàu chiến”, có thể vận chuyển các loại vũ khí hạng nặng và những thiết bị đi kèm. Và nếu Bắc Kinh phát triển thành công MLP thì đây sẽ là một sự bổ sung chiến lược cho khả năng tác chiến của quân đội Trung Quốc. Tờ Sputnik cho biết, Bộ trưởng Công nghiệp nước Cộng hòa Crimea Andrei Skrynnik tuyên bố, doanh nghiệp Nga sẽ tiếp tục thực hiện hợp đồng cung cấp tàu đổ bộ đệm khí Zubr cho Hải quân Trung Quốc. Bởi trước đó, Trung Quốc đã ký hợp đồng này với Công ty Xuất khẩu công nghiệp quốc phòng Ukraine và tàu đổ bộ đệm khí Zubr vẫn thu hút sự quan tâm nhất định của những quốc gia có nhu cầu. Hãng Reuters và tờ Guardian dẫn phát biểu trước Ủy ban Thượng viện hôm 1-6 của Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng Australia Dennis Richardson - hành động của Trung Quốc ở Biển Đông đã vượt qua mọi dự đoán và hoạt động của quân đội Trung Quốc trên các đảo tranh chấp ở Biển Đông cho thấy, tham vọng thực sự của Bắc Kinh không chỉ dừng lại ở những tuyên bố, mà họ đang làm tất cả để độc chiếm Biển Đông. Cũng tại cuộc họp hôm 1-6, lãnh đạo phe đối lập Bill Shorten đã lặp lại lời kêu gọi của Bộ trưởng Quốc phòng Kevin Andrews về hợp tác đa phương nhằm ngăn chặn hoạt động bồi lấp phi pháp của Bắc Kinh ở Biển Đông và kiềm chế các hành động khiêu khích để tránh nguy cơ xảy ra xung đột. Bởi trước đó, ông Kevin Andrews từng phản đối động thái bất thường của Bắc Kinh tại Biển Đông, phản đối bất cứ hành động đơn phương cưỡng chế hay thay đổi hiện trạng cơ bản của Biển Đông, và kêu gọi tất cả các bên liên quan sớm ký Bộ Quy tắc ứng xử để giảm bớt căng thẳng. Thượng nghị sĩ Tanya Plibersek kiến nghị, Australia và các nước láng giềng châu Á cần tiếp tục phản đối chương trình cải tạo đất bất hợp pháp của Trung Quốc ở Biển Đông. (Theo Năng lượng mới) Hồng Thất Công