Chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11:

18:01

Giữ vững truyền thống tôn sư trọng đạo

Dân tộc ta vốn có truyền thống tôn sư trọng đạo. Ngày 20/11 hàng năm - Ngày Nhà giáo Việt Nam, là một trong những dịp để thể hiện truyền thống tốt đẹp ấy.

Vào những ngày này, hàng chục triệu học trò, những người từng đến trường cùng các thày, cô giáo của mình gặp gỡ, chia sẻ tình cảm, bày tỏ lòng biết ơn chân thành. Đây cũng là dịp cả xã hội, các cấp ủy Đảng, chính quyền, đoàn thể, các tổ chức quần chúng cùng ngành giáo dục bầy tỏ sự quan tâm sâu sắc, thiết thực tới nhiều thế hệ thày cô giáo, những người làm công tác giáo dục. Ngày 20/11 đã trở thành ngày hội của toàn dân ta, tô đậm thêm truyền thống hiếu học, vun đắp cho nền giáo dục của nước nhà.     

  

Ngoài những ý nghĩa cao đẹp đó, ngày 20/11 năm nay còn là dịp để nhìn lại những thành tựu đã đạt được cũng như những thiếu sót, khuyết điểm trong giáo dục thời gian qua để tìm hướng khắc phục trong bối cảnh giáo dục và cải cách giáo dục đang là vấn đề cấp bách, sôi động trong xã hội; trở thành một đòi hỏi cấp thiết trong quá trình đổi mới, phát triển. Luật Giáo dục đang trong quá trình sửa đổi, bổ sung. Luật Giáo dục đại học vừa được Quốc hội cho ý kiến. Nhiều quan điểm đã được trình bày, tuy còn khác nhau nhưng tất cả đều có chung mục đích vì sự phát triển của sự nghiệp giáo dục, nói rộng hơn là sự nghiệp trồng người của nước nhà.

Trước hết, cần thống nhất về mặt nhận thức rằng  tuy còn có những thiếu sót, khuyết điểm nhưng thành tích về giáo dục trong hơn 60 năm qua là rất lớn. Từ một đất nước sống trong chính sách cai trị ngu dân, 95% dân số không biết chữ, hơn 60 năm qua, mặc dù phải trải qua hai cuộc chiến tranh tàn khốc, kéo dài, sự nghiệp giáo dục của nước ta đã có sự phát triển vượt bậc: 95% người dân biết chữ, hệ thống giáo dục phát triển đến tận các thôn bản vùng sâu, vùng xa; hàng chục huyện, xã phổ cập tiểu học, trung học; hàng chục triệu người được dạy nghề, được đào tạo đại học và trên đại học; hàng vạn giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ đang làm việc ở nhiều nhà trường, cơ sở khoa học... Nhờ đường lối đúng đắn của Đảng và Nhà nước và sự nỗ lực của toàn xã hội, trình độ dân trí của nước ta hiện đang ở mức cao trong khu vực, trên châu lục và thế giới. Nhờ trình độ dân trí phát triển như vậy, chúng ta mới có khả năng về chất xám và nhân lực tiến hành thắng lợi hai cuộc kháng chiến, vượt qua giai đoạn khủng hoảng nhất và nhất là tiến hành thành công quá trình đổi mới và phát triển đất nước như hiện nay.

Tuy nhiên, đứng trước yêu cầu mới, hoàn cảnh xã hội mới, chúng ta gặp không ít lúng túng, sai sót khiến cho những mặt tiêu cực thâm nhập ngày càng sâu vào nhà trường và cả hệ thống đào tạo con người. Chất lượng dạy và học ngày càng có xu hướng giảm sút. Đạo đức, lý tưởng sống không được đề cao. Đóng góp của xã hội cho giáo dục cao nhưng  hiệu quả thu được không tương xứng. Các cấp học, ngành học, khu vực đào tạo mất cân đối. Đầu vào và đầu ra sau quá trình đào tạo không có kế hoạch, không bám sát nhu cầu xã hội... Đã có rất nhiều ý kiến về tình hình giáo dục - đào tạo hiện nay, từ những ý kiến trên diễn đàn Quốc hội, trong các hội nghị của Chính phủ, trong Bộ GD&ĐT và rất nhiều việc đã làm nhưng nhìn chung, đà suy thoái của giáo dục chưa chậm lại, chưa thật có gì chuyển biến rõ nét theo chiều hướng tích cực trong ngành này.

Nguyên nhân cơ bản là do chưa thấm nhuần và thực hiện đầy đủ các chủ trương, chính sách về giáo dục của Đảng và Nhà nước; còn bị động, lùi bước trước sức ép rất lớn của nền kinh tế thị trường và sự chuyển đổi xã hội sâu sắc hiện nay; chưa đầu tư thích đáng, toàn diện cho sự nghiệp giáo dục; chưa đủ sức và quyết tâm để đổi mới từ triết lý giáo dục, mục tiêu giáo dục, mô hình giáo dục và nhiều mặt khác trong hoạt động giáo dục như cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, chương trình giảng dạy, sách giáo khoa...

Để có một nền giáo dục tiên tiến, khoa học, đáp ứng được yêu cầu xã hội, không thể nôn nóng trong ngày một ngày hai, cũng không thể cực đoan sao chép các mô hình có sẵn. Đổi mới giáo dục là một quá trình lâu dài, có liên quan chặt chẽ đến mọi người dân. Nhưng với quyết tâm rất lớn, ngày càng được hun đúc của toàn xã hội trong đó có cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương và tinh thần hiếu học, tôn sự trọng đạo của nhân dân ta mà Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 là một biểu hiện, nhất định sự nghiệp giáo dục sẽ vượt qua những thách thức để ngày một phát triển .

(KTĐT) Vũ Duy Thông