11:00

Đến khi nào người tiêu dùng hết bị “móc túi”?

Theo phản ảnh của nhiều chủ trang trại, giá thực phẩm gốc tại nơi sản xuất như rau củ quả, đặc biệt là thịt lợn, gà thấp hơn gấp nhiều lần giá đến tay người tiêu dùng. Các chuyên gia cho rằng, chỉ khi nào kiểm soát được khâu phân phối trung gian thì người tiêu dùng mới bớt đi nhiều gánh nặng chi tiêu.

Giá cả đến tay người tiêu dùng gấp nhiều lần so với giá gốc
Tuần qua, dù giá thực phẩm trên thị trường tự do tuy không giảm sâu song cũng đã có chiều hướng đi xuống, nhưng tại các siêu thị, đặc biệt là tại các điểm bán hàng bình ổn, giá thịt lợn, thị gà, vịt vẫn cao, thậm chí chênh so với thị trường tự do rất nhiều. Chị Thành (Yên Hòa,Cầu Giấy, Hà Nội) thắc mắc: Vào siêu thị Intimex, thấy có biển bán hàng bình ổn giá, nhưng mua thịt lợn vẫn ở mức 130 – 135.000 đồng/kg, trong khi ra chợ gần nhà thịt lợn chỉ có giá 100 – 110.000 đồng/kg. Tại siêu thị Big C, một địa chỉ được nhiều bà nội trợ tìm đến vì giá cả phải chăng, thì giá thực phẩm tại đây cũng cao hơn ở ngoài nhiều giá. Cụ thể, thịt nạc thăn ở ngoài thị trường chỉ có giá khoảng 130.000 đồng/kg thì trong siêu thị này có giá 140 – 150.000 đồng/kg. Tương tự, các loại thực phẩm khác như thịt gà, thịt vịt... ở các siêu thị giá thường cao hơn ở ngoài 10.000 đồng – 20.000 đồng/kg. Phản ảnh từ một chủ trang trại lợn cho biết, giá thịt lợn hơi xuất ra đến các doanh nghiệp chỉ ở mức 45 – 50.000 đồng/kg. Như vậy, giá thịt lợn đến tay người tiêu dùng kể cả ở siêu thị lẫn thị trường tự do đã cao lên gấp đôi, thậm chí gấp ba lần giá gốc. Song sự chênh lệch giá lại càng khó có thể chấp nhận khi giữa hàng bình ổn và hàng tự do lại cách xa 20 – 30 nghìn đồng/kg. Đó là chưa kể đến, để có miếng thịt bình ổn đến tay người tiêu dùng, ngân sách của thành phố đã phải trợ giá 2 lần: một cho doanh nghiệp giết mổ và một cho siêu thị. Theo nhận định của các chuyên gia kinh tế, sự chênh lệch quá lớn giữa giá bán đến tay người tiêu dùng và giá thực từ người sản xuất đã và đang cho thấy những bất cập lớn trong khâu phân phối bán lẻ.
Kiểm soát tốt khâu trung gian
Trao đổi với ĐĐK, TS Nguyễn Minh Phong, Viện Nghiên cứu kinh tế xã hội Hà Nội cho rằng, nghịch lý trong phân phối hiện nay nằm ở chỗ: Phần chênh về giá chui vào khâu trung gian. Do vậy, bằng mọi cách, phải thu hẹp khoảng cách giữa sản xuất và tiêu dùng. Theo ông Phong, để giảm bớt những khâu trung gian không cần thiết, tốt nhất, nếu có điều kiện, các nhà sản xuất phải tự xây dựng và tổ chức một hệ thống phân phối hàng hoá sâu rộng để có thể cung ứng và kiểm soát một cách tốt nhất giá cả và chất lượng hàng hoá của mình đến tay người tiêu dùng. Bên cạnh đó, đối với những mặt hàng thiết yếu, Nhà nước nên lựa chọn một số doanh nghiệp có nguồn cung lớn hoặc các doanh nghiệp phân phối lớn, yêu cầu và hỗ trợ các doanh nghiệp đó xây dựng mạng lưới phân phối vững chắc, trước hết là đến các vùng có sức tiêu thụ lớn và thường xảy ra bất ổn thị trường. Trên cơ sở hệ thống phân phối này, Nhà nước và doanh nghiệp có thể cung ứng hàng hoá với giá cả hợp lý đến người tiêu dùng đồng thời có thể dễ dàng can thiệp vào thị trường khi cần thiết. Chỉ khi xây dựng được hệ thống phân phối hàng hoá rộng khắp, hoạt động hiệu quả, thì cơ quan quản lý mới có thể kiểm soát được luồng lưu thông của hàng hoá từ nơi sản xuất, nhập khẩu qua hệ thống bán lẻ và đến người tiêu dùng.

Chuyên gia thị trường Vũ Vĩnh Phú phân tích, việc giá lương thực thực phẩm tăng cao do thu gom chỉ có lợi cho một bộ phận nhỏ thuộc khâu phân phối hàng hóa. Lâu nay Việt Nam đang tồn tại bất cập là, hệ thông phân phối hàng hoá nói chung và các mặt hàng thiết yếu nói riêng rất yếu, thiếu sự liên kết lành mạnh, chặt chẽ giữa các doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh cũng như sự gắn kết giữa các địa phương với nhau. Đặc biệt, các doanh nghiệp hoạt động phân phối hàng hóa còn qua nhiều cấp trung gian, chồng chéo. Do đó, cơ quan quản lý và bản thân doanh nghiệp khó kiểm soát được giá bán và chất lượng hàng hoá khi đến tay người tiêu dùng. Khi nhà sản xuất và doanh nghiệp chưa được tổ chức thành một khối liên kết chặt chẽ, hoạt động tự do và độc lập thì tình trạng gom hàng, tăng giá (từ phía khâu trung gian – PV) vẫn còn tiếp diễn. Khi đó, thị trường vẫn không thể ổn định được giá cả.

                             DP - TH