21:15 Ngân hàng - Sát thủ của doanh nghiệp? (Đất Việt) Nền kinh tế nước ta trong vài năm qua chứng kiến một nghịch lý là nhiều ngân hàng sống rất khỏe, trong khi các doanh nghiệp chết hàng loạt. Ông Cao Sỹ Kiêm, chủ tịch Hiệp hội các Doanh nghiệp nhỏ và vừa chỉ đích danh “kẻ sát thủ hàng loạt” các doanh nghiệp chính là ngân hàng! Để xem các ngân hàng ở nước ta “sống khỏe” trong nhiều năm qua như thế nào, hãy nhìn vào lợi nhuận của họ. Lấy số liệu năm 2010, Vietinbank có lợi nhuận lên tới 4.500 tỷ đồng. Eximbank lãi cả năm 2010 hơn 2.300 tỷ đồng. Ngân hàng Quân đội (MB) lãi 2.100 tỷ đồng. Ngay cả các ngân hàng non trẻ lợi nhuận cũng rất cao, như LienVietBank lãi trước thuế đạt trên 800 tỷ đồng. Maritime Bank lợi nhuận trước thuế và trước trích lập dự phòng là 1.706 tỷ… Năm 2011 các ngân hàn tiếp tục lãi lớn, như VietinBank lợi nhuận lũy kế 9 tháng đầu năm đạt 4.128 tỉ đồng. Vietcombank đạt lợi nhuận sau thuế quý 3 là 1.025 tỉ đồng. Sài Gòn Thương Tín lãi lũy kế 9 tháng đạt 1.593 tỉ đồng. ACB đạt lợi nhuận sau thuế 9 tháng là 2.101 tỉ đồng.  Các ngân hàng lãi lớn là do kinh doanh tín dụng, thu bảo lãnh, kinh doanh ngoại tệ, đặc biệt là cho vay trên thị trường liên ngân hàng. Ảnh minh họa. Các chuyên gia chỉ ra rằng các ngân hàng lãi lớn là do kinh doanh tín dụng, thu bảo lãnh, kinh doanh ngoại tệ, đặc biệt là cho vay trên thị trường liên ngân hàng. Thực tế cho thấy các ngân hàng rất hạn chế trong việc tham gia kiềm chế lạm phát, là “bà đỡ” cho các doanh nghiệp. Có cả một thời gian dài các ngân hàng thực hiện kiểu “lãi suất thì thầm”, tức danh nghĩa huy động là  14%/năm nhưng nếu khách hàng gửi tiền biết cách “thì thầm” sẽ có mức 17 - 20%/năm. Ngân hàng Nhà nước một thời đã làm ngược khi áp đặt trần lãi suất huy động 14%/năm nhưng lại thả nổi lãi suất cho vay khiến doanh nghiệp phải vay đến 22 - 25%/năm. Đó là lý do biến các ngân hàng trở thành “kẻ sát thủ hàng loạt” đối với các doanh nghiệp. Kết quả là trong 4 tháng đầu năm 2012 có gần 18.000 doanh nghiệp giải thể và dừng hoạt động. Thực chất là các doanh nghiệp này đã “ngấm đòn lãi suất”! Khi Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước thấy lãi suất bất hợp lý và điều kiện kinh tế cho phép đã liên tục lãi suất tiền gửi từ 14 xuống còn 12% trong vòng 2 tháng. Tuy nhiên các ngân hàng vẫn cứ lãi lớn vì có quá nhiều doanh nghiệp đã ôm số tiền vay với lãi suất cao chót vót và phải cắn răng tiếp tục trả lãi suất cao. Nếu không có các biện pháp can thiệp mạnh như khoanh nợ, giãn nợ thì các doanh nghiệp khó gượng dậy sau khi đã “ngấm đòn lãi suất”. Chính phủ sẽ tung gói hỗ trợ các doanh nghiệp trị giá 29.000 tỉ đồng để giải cứu các doanh nghiệp. Ông Cao Sĩ Kiêm cho rằng, xét về quy mô, gói hỗ trợ lần này của chính phủ lớn hơn năm 2009 (20.000 tỉ đồng), tuy nhiên chính sách miễn, giản, dãn thuế chỉ có tác dụng với các doanh nghiệp có lợi nhuận, còn các doanh nghiệp “chết lâm sàng” khó có tác dụng gì vì họ không thể sản xuất hoặc đã bị đình đốn sản xuất. Điều quan trọng để cứu các doanh nghiệp đang “chết lâm sàng” là khoanh nợ, không để nợ phát sinh. Điều này cần một gói hỗ trợ khác dưới hình thức bảo lãnh tín dụng như đang làm với công ty cổ phần thủy sản Bình An (Bianfico), chủ yếu với các doanh nghiệp có tiềm năng sản xuất. Đặc biệt cần mở rộng hơn 4 đối tượng được áp dụng lãi suất cho vay 15%, để “cấp cứu” kịp thời các doanh nghiệp. Thực tế lãi suất cho vay đó so với nhiều quốc gia quanh ta vẫn còn rất cao, nhưng trong điều kiện kinh tế của Việt Nam, đó là mức cho vay lý tưởng mà nhiều doanh nghiệp đang chờ mong và các ngân hàng vẫn có lãi dù có thể thấp hơn so với trước, nhưng đó là nhiệm vụ của ngân hàng đối với cả nền kinh tế. Và khi ấy, các ngân hàng mới hy vọng xóa bỏ tiếng xấu là “kẻ sát thủ hàng loạt” các doanh nghiệp. Lưu Trần